دیپلماسی تراشه: زنجیره ارزش، رقابت قدرتهای بزرگ و راهبردهای تابآوری منطقهای
پژوهش حاضر به تحلیل فرآیند گذار تراشههای نیمهرسانا از یک کالای صنعتی به ابزاری در عرصه سیاست خارجی و رقابتهای ژئوپلیتیک میپردازد.
برنامه پژوهشی فناوریهای راهبردی به مطالعه فناوریهایی اختصاص دارد که فراتر از کاربردهای اقتصادی و صنعتی، دارای پیامدهای عمیق برای امنیت ملی، استقلال فناورانه و جایگاه ژئوپلیتیک کشورها هستند. در جهان امروز، فناوریهای پیشرفته به یکی از مهمترین منابع قدرت تبدیل شدهاند و توانایی توسعه، کنترل و بهرهبرداری از آنها میتواند مسیر رقابت میان دولتها را تغییر دهد.
این برنامه تلاش میکند فناوریهایی را بررسی کند که به دلیل نقش حیاتی خود در آینده اقتصاد، امنیت و قدرت جهانی، در زمره فناوریهای راهبردی قرار میگیرند؛ از هوش مصنوعی، نیمههادیها و محاسبات پیشرفته گرفته تا فناوریهای کوانتومی، زیستفناوری، رباتیک، فناوریهای فضایی و سایر حوزههای نوظهور.
تمرکز اصلی این برنامه بر درک این مسئله است که چرا برخی فناوریها به عناصر کلیدی قدرت ملی تبدیل میشوند و چگونه دولتها از طریق سرمایهگذاری، سیاست صنعتی، کنترل زنجیرههای تأمین و ایجاد مزیتهای فناورانه تلاش میکنند موقعیت خود را در نظم جهانی آینده تثبیت کنند.
این برنامه همچنین به بررسی چالشهای مرتبط با دسترسی، توسعه و حکمرانی فناوریهای راهبردی میپردازد؛ از وابستگیهای فناورانه و محدودیتهای صادراتی گرفته تا رقابت برای تعیین استانداردهای جهانی و شکلدهی به مسیر توسعه فناوریهای آینده.
از نگاه CTST، فناوریهای راهبردی تنها مجموعهای از ابزارهای پیشرفته نیستند، بلکه زیرساختهای قدرت در قرن بیستویکم محسوب میشوند. شناخت روندهای تحول در این حوزهها برای درک آینده رقابت جهانی، امنیت اقتصادی و معماری قدرت بینالمللی ضروری است.
پژوهش حاضر به تحلیل فرآیند گذار تراشههای نیمهرسانا از یک کالای صنعتی به ابزاری در عرصه سیاست خارجی و رقابتهای ژئوپلیتیک میپردازد.
واژهنامه اختصاصی| مدخل شماره 002
پژوهشگر ارشد
راحله طوسی، پژوهشگر مطالعات جنوب شرق آسیا، فعالیتهای علمی خود را بر تحولات ژئوپلیتیکی و ژئواکونومیکی این منطقه، رقابت قدرتهای بزرگ در هند-آرام و پیامدهای فناوریهای نوظهور بر نظم منطقهای و جهانی متمرکز کرده است.
حوزههای تخصص